Home » Actueel » U bent erfgenaam. Wat nu?

U bent erfgenaam. Wat nu?

Geplaatst op 8 september 2011

Natuurlijk is het heel verdrietig als u een dierbare verliest. En dan moet er daarna ook nog van alles geregeld worden, zoals de erfenis. Aan die erfenis kunnen risico's zitten.
Een erfgenaam is namelijk ook aansprakelijk voor alle schulden van de overledene. Als er meer schulden dan tegoeden zijn is er dus een groot probleem. Dit probleem kan voorkomen worden. Als erfgenaam heeft u namelijk altijd nog een keuze. Sterker nog, een erfgenaam moet een keuze maken.

Verklaring van erfrecht
De notaris wordt in de meeste gevallen door één of meer erfgenamen gevraagd om een verklaring van erfrecht op te stellen. De verklaring van erfrecht is in dat geval een door de bank gestelde voorwaarde om over de bankrekening(en) van de overledene te kunnen beschikken. In de verklaring van erfrecht staat onder meer wie de erfgenamen zijn en wie eventueel namens alle erfgenamen kan handelen.
Alle erfgenamen krijgen van de notaris een brief met het verzoek aan te geven welke keuze zij willen maken. Gebruikelijk is dat de erfgenamen daarnaast aan één van hen of aan de notaris een volmacht geven om de erfenis af te handelen.

Een keuze maken
Bij het maken van de keuze is het soms nog niet duidelijk hoe de erfenis er uit ziet.
Dat moet onderzocht worden. De wet geeft daarvoor dan ook een mogelijkheid: het recht van beraad. Gedurende de termijn van het beraad, drie maanden na de overlijdensdatum, hoeven de erfgenamen in principe nog geen keuze te maken. Maar er komt een moment dat u toch moet aangeven wat u wilt: zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen.

Zuiver aanvaarden
Als u zuiver aanvaardt dan neemt u het erfdeel zoals dat komt. Met alle plussen en minnen die daarbij horen. Zijn er schulden van de overledene, dan zullen de schuldeisers u als erfgenaam aanspreken. Let op, ook uit bepaalde gedragingen kan zuivere aanvaarding blijken, zoals bijvoorbeeld het ontruimen van de woning of het gebruiken van de spullen van de overledene. U aanvaardt dan dus zónder dat er een bewuste keuze is gemaakt.

Beneficiair aanvaarden
Als u de nalatenschap niet zomaar zuiver wilt aanvaarden, maar een slag om de arm wilt houden, dan is de beneficiaire aanvaarding de aangewezen weg. Door de beneficiaire aanvaarding bent u alleen aansprakelijk voor schulden voor zover er baten zijn. Zijn er dus meer schulden dan tegoeden, dan bent u niet aansprakelijk voor het meerdere in uw eigen vermogen.
In sommige gevallen is beneficiaire aanvaarding verplicht. Zo moet een ouder van een minderjarig kind dat erfgenaam is, namens het kind beneficiair aanvaarden. Hetzelfde geldt voor een erfgenaam die onder bewind staat, dan moet de bewindvoerder beneficiair aanvaarden. De beneficiaire aanvaarding gebeurt bij de Rechtbank. De notaris kan daarvoor zorgen. Met de beneficiaire aanvaarding alleen bent u er nog niet. Vervolgens moet namelijk de nalatenschap wettelijk worden vereffend. Dat betekent dat aan veel voorschriften moet worden voldaan, vooral ter bescherming van schuldeisers. De notaris kan u hierbij helpen.

Verwerpen
Als de beneficiaire aanvaarding nog niet ver genoeg gaat, dan kunt u de erfenis ook verwerpen. Door de verwerping bent u als het ware nooit erfgenaam geweest. Dus u heeft geen recht op de bezittingen, maar u bent ook niet aansprakelijk voor de schulden. Ook de verwerping moet bij de Rechtbank plaatsvinden. Er kan echter een dikke adder onder het gras zitten. Via de zogenoemde plaatsvervulling kunnen kinderen van degene die heeft verworpen erven in de plaats van de ouder die verwerpt. Is het probleem bij de ouder opgelost door de verwerping, dan kan het hele circus dus weer opnieuw beginnen bij zijn of haar kinderen.

Gezien de soms verregaande gevolgen voor erfgenamen, is het verstandig om alttijd eerst advies te vragen aan de notaris.