Home » Actueel » It is mei sizzen net te dwaan: het codicil

It is mei sizzen net te dwaan: het codicil

Geplaatst op 14 oktober 2011

Als u geen testament heeft gemaakt, dan bepaalt de wet wie uw erfgenamen zijn. U kunt van de wettelijke regeling afwijken. De wet geeft hiervoor twee mogelijkheden: door een testament te maken of een codicil. Een testament is een door de notaris opgemaakte akte, waarin u heel veel zaken kunt regelen voor na uw overlijden, zoals: wie zijn mijn erfgenamen, wie krijgt wat, wie regelt de zaken na mijn overlijden, hoe wil ik dat mijn uitvaart eruitziet, enzovoort.

Er zijn maar een paar zaken die u zonder tussenkomst van de notaris kunt regelen voor na uw overlijden. Het gaat dan om een codicil wat u zelf maakt.
Een codicil is alleen geldig als u de regels volgt:

1. u moet het codicil zelf schrijven. Een getypte of door iemand anders geschreven tekst is niet geldig;
2. u moet op het codicil de datum vermelden waarop u het geschreven heeft;
3. u moet uw handtekening op het codicil zetten.

Het komt regelmatig voor dat de Fryske staartklok van heit en mem, of het horloge van pake bij leven is "toegezegd" aan één van de bern of aan een pakesizzer. Soms heeft mem een briefje gemaakt of zelfs een stickertje onder het zilveren theestel geplakt met de naam van de "gelukkige" erop. Of pake heeft heel vaak gezegd dat het horloge voor die ene pakesizzer is na zijn overlijden, en iedereen weet daarvan. U zou denken, daar kan geen misverstand over ontstaan. Het is belangrijk om te weten dat dat niet rechtsgeldig is. Als de erfgenamen het na uw overlijden toch niet eens zijn over de toezegging of het stickertje, dan gaat het feest niet door en hebben alle erfgenamen gelijke rechten op de klok, het horloge en het theestel. Zorg dus dat u een briefje schrijft wat aan de hiervoor genoemde eisen voldoet.

Dan zijn we er nog niet, want u kunt in een codicil maar een paar zaken regelen:

1. uw begrafenis of crematie;
2. het legateren (dat is schenken na overlijden) van kleding, sieraden of meubelen. U moet de goederen specifiek omschrijven. Dus niet: "de kast", maar bijvoorbeeld: "de antieke eiken servieskast". Ook moet duidelijk zijn wie iets moet ontvangen, bijvoorbeeld: "Piet de Boer, geboren op 7 april 1966, zoon van mijn broer Jelle".

Tenslotte is het mogelijk om bij codicil organen voor transplantatie ter beschikking te stellen: een donorcodicil. Voor het maken van een donorcodicil zijn formulieren verkrijgbaar bij onder andere uw huisarts. De notaris komt daar niet aan te pas. Alle andere zaken als hiervoor opgesomd, zoals het vermaken van geldbedragen kunt u dus niet zelf bij codicil regelen.

Het voordeel van het codicil ten opzichte van het testament is dat u dit zonder tussenkomst van de notaris kunt opmaken. Bovendien kunt u het codicil altijd zelf weer veranderen. Door een codicil eenvoudigweg te vernietigen vervalt de geldigheid. Een testament kunt u slechts veranderen door een nieuw testament te maken bij de notaris. In dit voordeel van het codicil schuilt ook een nadeel. U wilt graag zekerheid dat het codicil (tijdig) gevonden wordt na uw overlijden en dat het bovendien na uw overlijden niet zoek raakt. Met name als u in een codicil een regeling treft voor uw begrafenis of crematie is het verstandig om een naaste persoon op de hoogte te brengen van de plaats waar u uw codicil bewaart.

Het is ook mogelijk uw codicil op het notariskantoor te laten opbergen, bij uw testament. U kunt dan zelf een kopie houden. De wettelijke regels van een codicil worden heel streng uitgelegd. Daarom is het verstandig met het door u gemaakte codicil even langs de notaris te gaan om de tekst te laten controleren.